Hangi gıda Alzheimer’dan koruyor?

21 Eylül Dünya Alzheimer Günü… Hangi gıda Alzheimer’dan koruyor?

21 Eylül 2018 Cuma 15:55
Bu haber 364 kez okundu
Hangi gıda Alzheimer’dan koruyor?
banner39
Türkiye’de yaklaşık 600 bin Alzheimer, yaklaşık 1 milyon demans hastası olduğunu açıklayan uzmanlar, genç Alzheimer hastalarının sayısının arttığı uyarısında bulundular. Alzheimer için yeni risk faktörlerini işitme kaybı ve yalnızlık olarak dile getiren uzmanlara göre, zeytinyağı Alzheimer’dan koruyor!

Türkiye Alzheimer Derneği, 21 Eylül Dünya Alzheimer Günü öncesinde bir basın toplantısı düzenledi. Türkiye Alzheimer Derneği Başkanı Prof. Dr. Işın Baral Kulaksızoğlu, Yönetim Kurulu Üyeleri Doç. Dr. Başar Bilgiç, Prof. Dr. Haşmet Hanağası, Prof. Dr. Barış Topçular, Şişli Belediye Başkanı Hayri İnönü, Adli Tıp Uzmanı Prof. Dr. Şevki Sözen ve hasta yakını Ayşin Eksioğlu’nun katılımıyla gerçekleşen toplantıda, Alzheimer teşhis ve tedavisinde kaydedilen gelişmeler hakkında bilgiler verildi.

dunya-alzheimer-gunu-basin-toplantisi-gidahatti600 bin Alzheimer hastası var
65 yaş üstü kişilerin %5’ini, 85 yaş üzeri kişilerin ise %30 ila %50’sini etkileyen demans hastalıkları ve bu hastalıkların en sık görüleni Alzheimer, toplum sağlığı için önemli bir tehdit. Türkiye’de 65 yaş üstü nüfus, toplam nüfusun %8,7’sini oluşturuyor ve bu oran yıldan yılda hızla artarken, 600 bin Alzheimer hastası ve aileleri, hastalıkla mücadele ediyor.

Dünyadaki 46,8 milyon Alzheimer hastasının sayısının 20 yıl içinde yaklaşık iki katına çıkarak 2030’da 74,7 milyona, 2050’de ise 131,5 milyona ulaşması bekleniyor.

hasmet-hanagasi-gidahattiGenç hastaların sayısı artıyor
Toplantıda konuşan Türkiye Alzheimer Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Haşmet Hanağası, demans hastalıklarının artık daha genç yaşlarda görülmeye başladığına dikkat çekerek, şunları söyledi:

“65 yaşından önce başlayan demanslara “genç başlangıçlı demanslar” adı verilmektedir. Altta yatan farklı patolojiler olmakla beraber en sık nedeni Alzheimer hastalığıdır. Sıklığı tüm demansların %5-10’u kadardır. Ülkemizde 30-40 bin arası genç başlangıçlı demans hastası bulunduğu düşünülmektedir. Erken başlama yaşı nedeniyle tanı güçlüğü olabilen bu demanslar, sıklıkla başta depresyon olmak üzere çeşitli hastalıklarla karıştırılabilmektedir. Bu hasta grubunun erkenden tanınıp hızlıca uygun yaklaşımda bulunmak büyük önem taşır. Ayrıca çok yakında yapılan uluslararası uzmanlardan oluşan bir komisyonun çalışmasında, demansların 1/3’nün önlenebileceği bildirilmiştir. Bu çalışma, Alzheimer Derneği Uluslararası Konferansında ilk olarak duyurulmuş ve eş zamanlı olarak Lancet dergisinde yayınlanmıştır.”

Her 3 yaşlıdan biri demans nedeniyle ölüyor
Alzheimer hastalığına ilişkin bilgiler veren Türkiye Alzheimer Derneği Başkanı Prof. Dr. Işın Baral Kulaksızoğlu da, şunları kaydetti:

“Alzheimer hastalığı meme kanseri ve prostat kanserinin toplamından daha fazla kişinin ölmesine neden oluyor. 2000’li yıllarda kalp hastalığından ölümler %15 azalırken, Alzheimer hastalığından ölümler ise %89 arttı. Bugün her 3 yaşlıdan biri maalesef demans nedeniyle hayatını kaybediyor.

Diğer taraftan hastaların bakımını da zorlaştıran bir durum var ki, o da her 5 Alzheimer hasta yakınından birinin en az hastası kadar yaşlı olması. Bu nedenle 21 Eylül Dünya Alzheimer Günü bu hastalık hakkında bilgilenmek ve hastalar ve yakınlarıyla dayanışmak için önemli bir fırsat sunuyor. Derneğimizin en temel misyonu halkı Alzheimer hastalığı konusunda bilinçlendirmek ve hasta yakınlarına destek vermektir. Alzheimer hastalığı hakkında farkındalık yaratmak, yaşlanınca unutkan olmanın normal olmadığı, unutkanlık belirtileri görüldüğünde hekime başvurulması gerektiğini vurgulamak için her fırsatı değerlendirdik, çeşitli kampanyalar, eğitimler düzenledik. 5 yıl önce Japonya hükümeti tarafından başlatılan ve toplumun dalgalar halinde bilgilendirilmesini amaçlayan Mavi Dalga adındaki projeyi de 5 yıldır Türkiye’de uyguluyor, herkesi bu konuda birebir eğitiyoruz.”

alzheimer-gidahattiAlzheimer için yeni risk faktörleri
Alzheimer’s Disease International (ADI) ve Alzheimer Europe (AE) üyesi olan Derneğin Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Haşmet Hanağası, Alzheimer hastalığının risk faktörleri konusunda kaydedilen son gelişmeleri de aktardı. Hanağası, şu bilgileri verdi:

“ADI komisyonu daha önce bilinen risk faktörlerine ek olarak işitme kaybı ve sosyal izolasyonu (yalnızlık) da önemli risk faktörleri arasına sokmuştur. Yeni bir modelleme algoritması ile yapılan bu çalışmada, demans hastalıklarının %65 oranında modifiye edilemez risk faktörlerinden, %35 oranında modifiye edilebilir risk faktörlerinden kaynaklandığı belirtilmiştir.

Erken yaşlarda Alzheimer’a dair farkındalık eğitimleri koruyucu faktör olarak öne çıkarken, risk faktörleri orta yaşlarda hipertansiyon, obezite, işitme kaybı; ileri yaşlarda depresyon, diyabet, fiziksel hareketsizlik, sigara içme, sosyal izolasyon.

Çoğu faktör dönemsel olsa da, sigara bağımlılığı ve hipertansiyon gibi risk faktörleri daha geniş bir zaman diliminde olabilir. Yazarlar risk faktörlerinin güçlü bir şekilde azaltılmasının önemini vurgulamaktadırlar. Örneğin orta ve ileri yaşta hipertansiyonun tedavi edilmesi demans insidansını azaltacaktır. Diğer önerilen girişimler arasında çocukluk çağında eğitimin daha fazla olması, düzenli egzersiz yapma, sosyal iletişimin devam etmesi, sigarayı bırakma, işitme kaybını tedavi etme, depresyonun tedavisi, diyabetin tedavisi ve obezitenin önlenmesi olarak sayılabilir. Risk faktörleri kontrol altına alındığında demans sıklığı yıllarca geciktirilebilir.”

basar-bilgic-gidahattiZeytinyağı demanstan koruyor
Türkiye Alzheimer Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Doç. Dr. Başar Bilgiç, Akdeniz tipi beslenmenin koruyucu etkisine dikkat çekerek, şunları söyledi:

“Bugüne kadar yapılan birçok çalışmada Akdeniz tipi diyetle beslenenlerde demans riski azalmış olarak bulunmuştu. Bu sene 6 bin yaşlı ile yapılan yeni bir çalışmada Akdeniz tipi diyetle beslenmenin yaşlılarda zihinsel bozukluk gelişme riskini %30-35 arasında azalttığı gösterildi. Bu diyetin ana unsuru olan zeytinyağının bu olumlu etkinin arkasındaki neden olabileceği öne sürülse de bu konuda kesin bir kanıt yoktu. Yakın tarihli bir çalışmada zeytinyağı içeren bir diyetle beslenen farelerde Alzheimer ile ilişkili beyin değişikliklerin daha az ortaya çıktığı gösterildi. Zeytinyağı ile beslenen hayvanların beyni Alzheimer hastalığında biriken maddelere ve zararlı süreçlere karşı çok daha dirençli bir şekilde savaşabiliyor. Bu çalışmada dikkat edilmesi gereken noktalardan biri ise zeytinyağının tipi. ‘Natürel sızma’ denen rafine olmayan ve bekletilmeyen zeytinlerden sıkılan zeytinyağıyla bu olumlu sonuçlar elde edilebiliyor. Bu özellikte olmayan zeytinyağlarının ise olumlu etkisi olup olmadığı henüz bilinmiyor.”

zeytinyagi-gidahattiUyku apnesi riski artırıyor, yürüyüş yapmak azaltıyor
Doç. Dr. Başar Bilgiç, uyku apnesinin yarattığı riski de şöyle anlattı:

“Birçok hastalığa meyil yaratan uyku apnesinin (uykuda kısa süreli solunum durmaları), zihinsel işlevlerinde sorun olmayan veya çok ılımlı unutkanlık yaşayan kişilerde Alzheimer hastalığı ile ilgili beyin değişikliklerini artırdığı görüldü. Bu sonuç uyku apnesinin doğrudan Alzheimer hastalığı ile ilişkisini göstermektedir. Uyku apnesi tedavi edilebildiğinden bu kişilerin uygun tedavi için uyku merkezlerine başvurması, Alzheimer ile savaşta alınabilecek önlemlerden biri olarak karşımıza çıkmaktadır.

Diğer taraftan, günlük yürüyüşlerin demans riskini azalttığı bilinse de beyinde ne gibi değişiklikler yaptığı bilinmiyordu. Manyetik Rezonans (MR) kullanılarak yapılan beyin görüntülemelerinde günlük yürüyüş yapan sağlıklı yaşlıların beyinlerinde Alzheimer ile ilişkili bağlantı bozukluklarının engellendiği gösterildi. Böylelikle günlük yürüyüşlerin beynin normal şekilde çalışmasına katkıda bulunduğu gösterildi. Bu egzersizlere yaşlılığı beklemeden orta yaşlarda başlamak daha rasyonel bir yaklaşım olacaktır.”

Türkiye Alzheimer Derneği’nin çalışmalarına ilişkin bilgiler veren Başkan Prof. Dr. Işın Baral Kulaksızoğlu, ileri derece Alzheimer hastaları ve yakınlarına destek olmak için ücretsiz Evde Hemşire/Evde Hastabakıcı desteği ile bu yıl 600 hastaya ulaştıklarını bildirdi.

Alzheimer hastalarına “bağımsızlık” kazandıracak proje
Derneğin Avrupa Birliği ile Erasmus+ AD-AUTONOMY projesini anlatan Dernek Genel Sekreteri Füsun Kocaman, “Projeyle, başlangıç seviyesindeki Alzheimer hastalarına ‘bağımsızlık’ kazandırarak yaşam kalitesini artırmak için ihtiyaç duydukları becerileri öğretmeyi amaçlıyoruz. İspanya, İngiltere, Slovenya ve Yunanistan ortaklığında yürüttüğümüz bu projede, Türkiye’de 20 şehirden Alzheimer hastaları ve profesyonellere ulaşacağız. Toplamda yerel toplum, gençler, karar vericiler dahil toplam 2 bin kişinin projeden hibe dışı dolaylı olarak yararlanması beklenmektedir” bilgisini verdi.

aysin-eksioglu-gidahattiHasta yakınlarını yıpratan süreç
Hem annesi hem de babası Alzheimer hastası olan hasta yakını Ayşin Eksioğlu, deneyimlerini katılımcılarla paylaştı. Eksioğlu, “Alzheimer önceleri yalnızca adını duyduğum ve hakkında yeterince bilgi sahibi olmadığım bir hastalıkken, babamda başlayan unutkanlıklar, karakter değişiklikleri, sosyal aktivitelere olan bariz isteksizlikleri doğrultusunda doktora gittiğimizde, Alzheimer ile gerçek anlamda tanışmış oldum. Babamdan birkaç yıl sonra annem de Alzheimer oldu. Bir hasta yakını ve bu yıpratıcı süreci bizzat yaşayan biri olarak benim de üyesi olduğum Türkiye Alzheimer Derneği üzerinden elimizden geldiğince ihtiyacı olanlara ulaşmaya ve destek olmaya çalışıyoruz” ifadelerini kullandı.

Alzheimer hastalarının hakları
Dernek üyesi ve İstanbul Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şevki Sözen ise toplantıda, Alzheimer hastalarını ilgilendiren hukuki prosedürler ve yapılması gerekenler hakkında şunları söyledi:

“Alzheimer hastaları, birtakım yasal ve sosyal haklardan yararlanabilmek için, tam teşekküllü sağlık kurumlarından Engelli Sağlık Kurulu Raporu almalıdır. Rapor alan Alzheimer hastalarının kullanabileceği engelli maaşı almak, tedavi giderlerinin SGK tarafından karşılanması, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı tarafından verilen bakım ücreti , yıllık bez raporu karşılığında SGK tarafından karşılanan aylık 120 bez, Alzheimer hastalarının birinci derece akrabalarının gelir vergisi indiriminden yararlanması, brüt 200 metrekareyi geçmeyen mülklerde, emlak vergisinden muafiyet, erken emeklilik, araç alımında ÖTV ve motorlu taşıtlar vergisinden muafiyet, kişinin günlük aktivitelerini tamamen ortadan kaldırıcı akıl zayıflığına sahip kişilerin vasilerine bu hizmeti karşılığı bağlanan aylık maaş, ulaşım (uçak, tren dahil) ve telekomünikasyon hizmetlerinde indirim gibi haklar mevcut.

Ancak hastaların fiziksel ve mali istismarı gibi günlük pratikte çözüm bekleyen pek çok sorun vardır.”

alzheimer-hasta-yakinlari-gidahattiBasın toplantısının ardından Alzheimerlı hasta yakınları balon uçurdular.

admin 4

    Yorumlar

Hava Durumu
NAMAZ VAKİTLERİ
Görüntülemek istediğiniz ili seçiniz:

SPOR TOTO SÜPER LİG

Tür seçiniz:
E-Gazete
Sen de Yaz
Ziyaretçi Defteri
Ziyaretçi Defteri
Siz de yazmak istemez misiniz?
Ziyaretçi Defteri
Arşiv

banner38

banner37

banner34