Sahte Uzmanları Ele Veren 5 Basit Kimya Gerçeği

Bilimle ilgili bir konuda konuşan kişinin güvenilmez olduğunu kolaylıkla anlamanızı sağlayacak beş basit kimya gerçeği.

03 Eylül 2017 Pazar 04:19
Bu haber 568 kez okundu
Sahte Uzmanları Ele Veren 5 Basit Kimya Gerçeği
banner1
 
Gerek sosyal medya, gerekse daha geleneksel kitle iletişim araçları, özellikle sağlıkla ilgili konularda görüş bildiren “uzman”lardan geçilmiyor.

Bunların bazıları en temel bilim nosyonlarından bile habersiz olabiliyorlar. İşte size lise müfredatı düzeyinin ötesine geçmeyen ama gönül rahatlığıyla dinlediğiniz kişinin güvenilmez olduğuna karar vermenizi sağlayacak beş basit kimya gerçeği.

1. Her Şey Kimyasallardan Oluşur

Çok basit bir meseleymiş gibi görünse de pek çok insan bunu anlamaktan uzaktır, o yüzden açık açık söyleyelim. Tüm maddeler (atomaltı parçacıklar hariç) kimyasallardan oluşur. Siz bütünüyle kimyasallardan oluşursunuz, bütün besinler (organik besinler dahil) kimyasalllardan oluşur. Bitkisel ilaçlar tamamıyla kimyasaldır. Dolayısıyla birisi kalkıp da “Aşı yaptırmıyorum, çünkü çocuğuma kimyasal maddeler verilmesini istemiyorum” diyorsa o kişinin ne söylediği hakkında hiçbir fikri olmadığından emin olabilirsiniz.

2. Zehiri Zehir Yapan Dozudur

Toksik kimyasal diye bir şey yoktur, toksik doz vardır. Bir kez daha söyleyeyim: Tüm kimyasallar yeterince düşük bir dozda güvenlidir ve tüm kimyasallar yeterince yüksek bir dozda toksiktir. Hepimizin bedeninde civa, arsenik, siyanür, formaldehit, alüminyum, kurşun ve başka bir dizi “toksik” kimyasal vardır. Üstelik tüm hayatınızı başka insanlardan uzakta geçirseniz, sadece kendi ürettiğiniz organik besinleri tüketseniz, hiç ilaç kullanmasanız ve aşı olmasanız bile bundan kurtuluş yoktur. Bu kimyasalları suyla, yemekle ve benzeri yollarla alırız; hatta formaldehit gibi bazıları da vücudumuzda üretilir. Ama bu sorun değil; zira“toksik” kimyasalların bile güvenli olduğu dozlar vardır.

Tersi de doğrudur. Su bile yeterince yüksek bir dozda alınırsa toksik etki gösterir (Hayır, boğulmaktan bahsetmiyoruz!).

3. Bir Kimyasal Maddenin “Doğal” Yollarla mı “Sentetik” Yollarla mı Üretildiğinin Bir Önemi Yoktur

Sağlıkla ilgili konuşanlar ve yazanlar sıklıkla “sentetik” kimyasal maddelerin (yani laboratuvarda üretilen kimyasalların) aynı maddenin “doğal” türlerinden daha sağlıksız olduğunu söylerler. Oysa bir kimyasal maddenin hangi yollardan geçerek oluştuğunun nihai ürünün nitelikleri açısından hiçbir anlamı yoktur.

Örneğin iki hidrojen ve bir oksijen atomundan oluşan suyu üretecek binlerce farklı kimyasal reaksiyon vardır. Bunlardan hangisinden üretilmiş olursa olsun su, sudur ve aynı koşullarda aynı özellikleri sergiler.

4. “Doğal” Kimyasallar Otomatik Olarak Yararlı Değildir; “Sentetik” Kimyasallar da Otomatik Olarak Zararlı Değildir

Buraya kadar söylenenleri kabul edip de “sentetik” kimyasalların (yani doğada bulunmayan kimyasal maddelerin) sizin için kötü olduğunu; dolayısıyla yenip içilmemeleri veya aşıyla vücuda verilmemeleri gerektiğini savunanlar da vardır. Burada birkaç sorun var. İlkini zaten yukarıda söyledik: Her kimyasal madde yeterince düşük bir dozda güvenli, yeterince yüksek bir dozda tehlikelidir. Bu da doğada bulunsun bulunmasın her kimyasal için geçerlidir. İkinci olarak doğa siyanür ve arsenik gibi çok düşük dozda olmadığı durumlarda zararlı olabilen pek çok madde de içerir; bunların doğal olması sağlıklı olmaları anlamına gelmez.

Tersi de doğrudur. Kimyasallar elementlerin çeşitli biçimlerde bir araya gelmelerinden oluşur. Doğada bulunmayan kimi sentetik maddelerin sırf bu nedenden dolayı zararlı olması gerekmez. Bunun için hiçbir mantıksal neden yoktur.

5. Bir Kimyasalın Nitelikleri Bağlı olduğu Diğer Kimyasallar Tarafından Belirlenir

Kimyasal bileşikler farklı elementleri ve molekülleri bir araya getirirler ve sonuç olarak elde edilen ürün kendisini oluturan parçalarla farklı niteliklere sahip olabilir. Sodyum klorür bunun tipik örneğidir. Sodyum reaksiyona girmeye son derece yatkın bir elementtir; suyla tema ettiğinde patlar. Klor ise çok düşük dozlarda bile zehirli olabilen bir elementtir.

Ama bunları sodyum klorür olarak birleştirdiğimizde bildiğimiz sofra tuzunu elde ederiz. Suya atılınca patlamaz ve ne kadar tüketirseniz tüketin insanda klor zehirlenmesine neden olmaz. Bu iki elementin bileşimi başka nitelikler taşır ve “tuz tehlikelidir çünkü sodyum içerir” demek saçmadır. Tuzdaki sodyum artık klor ile bağlıdır.

Bu nedenle bir maddenin tehlikeli bir kimyasal içerdiği için tehlikeli olduğunu söylendiğini duyacak olursanız, bu iddiaya inanmak için söz konusu kimyasalın onu güvenli kılan başka bir kimyasala bağlı olmadığından emin olun.



www.tzv.org.tr/#/haber/1154

    Yorumlar

Hava Durumu
NAMAZ VAKİTLERİ
Görüntülemek istediğiniz ili seçiniz:

SPOR TOTO SÜPER LİG

Tür seçiniz:
E-Gazete
Sen de Yaz
Ziyaretçi Defteri
Ziyaretçi Defteri
Siz de yazmak istemez misiniz?
Ziyaretçi Defteri
Arşiv

banner35

banner28

banner34